सिंधुदुर्ग जिल्ह्याच्या पर्यटन क्षेत्रासाठी अभिमानाची आणि आनंदाची बातमी समोर आली आहे. सिंधुदुर्गातील ‘EX-INS गुलदार अंडरवॉटर म्युझियम, आर्टिफिशियल रीफ आणि सबमरीन टुरिझम’ या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पाची ‘Golden Banyan Award’ साठी निवड झाली आहे. यामुळे सिंधुदुर्गच्या सागरी पर्यटनाला राष्ट्रीय स्तरावर नवी ओळख मिळण्याची संधी निर्माण झाली आहे. सिंधुदुर्गच्या निसर्गसौंदर्याला आता आधुनिक सागरी पर्यटनाची जोड मिळत असून, जिल्ह्याच्या पर्यटन विकासासाठी हा प्रकल्प महत्त्वपूर्ण ठरत आहे. पालकमंत्री नितेश राणे यांच्या प्रयत्नांतून पुढे आलेल्या या अनोख्या प्रकल्पाने आता राष्ट्रीय स्तरावर लक्ष वेधून घेतलं आहे.
सिंधुदुर्ग जिल्ह्याला विस्तीर्ण समुद्रकिनारा, स्वच्छ समुद्रकिनारे, समृद्ध सागरी जैवविविधता आणि ऐतिहासिक वारसा लाभला आहे. या नैसर्गिक संपत्तीचा पर्यटनाच्या माध्यमातून प्रभावी वापर करण्याच्या दृष्टीने ‘EX-INS गुलदार’ हा प्रकल्प महत्त्वाचा मानला जात आहे.
या प्रकल्पांतर्गत अंडरवॉटर म्युझियम, कृत्रिम प्रवाळ परिसंस्था अर्थात आर्टिफिशियल रीफ आणि सबमरीन टुरिझम यांसारख्या संकल्पनांना प्रोत्साहन देण्याचा उद्देश आहे. त्यामुळे पर्यटकांना समुद्राखालील अनोख्या विश्वाचा अनुभव घेण्याची संधी उपलब्ध होऊ शकते.
या प्रकल्पाची ‘The Week Heritage Awards 2026’ मधील Best Innovation/Product आणि Best Creative/Campaign या दोन श्रेणींसाठी नामांकन झाल्याची माहितीही समोर आली आहे.
केंद्रीय सांस्कृतिक व पर्यटन मंत्री गजेंद्र सिंह शेखावत यांच्या हस्ते २७ ऑक्टोबर रोजी नवी दिल्ली येथे पुरस्कार वितरण होणार असल्याचा उल्लेख संबंधित पत्रात करण्यात आला आहे.
सिंधुदुर्गच्या पर्यटन क्षेत्रासाठी ही घडामोड महत्त्वाची असून, जिल्ह्याला राष्ट्रीय पर्यटन नकाशावर अधिक ठळक स्थान मिळवून देण्याच्या दृष्टीने हा प्रकल्प उपयुक्त ठरू शकतो.
पर्यटन आणि रोजगाराच्या दृष्टीनेही या प्रकल्पाकडे आशेने पाहिलं जात आहे. सागरी पर्यटनाला चालना मिळाल्यास स्थानिक तरुणांसाठी रोजगाराच्या संधी, पर्यटन व्यवसाय, हॉटेल उद्योग, बोट सेवा आणि इतर पूरक व्यवसायांना प्रोत्साहन मिळू शकतं.
मात्र, या विकासासोबतच सागरी जैवविविधतेचं संरक्षण, पर्यावरणीय संतुलन आणि स्थानिक मच्छीमारांच्या हितांचं जतन करणंही तितकंच महत्त्वाचं ठरणार आहे.
एकूणच, ‘EX-INS गुलदार’ प्रकल्पाची पुरस्कारासाठी झालेली निवड आणि नामांकन ही सिंधुदुर्गच्या सागरी पर्यटनासाठी महत्त्वाची घडामोड आहे. योग्य नियोजन, पर्यावरणपूरक पर्यटन आणि स्थानिकांना रोजगाराच्या संधी उपलब्ध करून दिल्यास सिंधुदुर्ग जिल्हा सागरी पर्यटनाचं एक महत्त्वाचं केंद्र म्हणून पुढे येऊ शकतो.
सिंधुदुर्गच्या पर्यटन क्षेत्राला राष्ट्रीय स्तरावर नवी ओळख मिळवून देणाऱ्या या घडामोडीकडे आता सर्वांचं लक्ष लागलं आहे.
